امریکا خروج کامل نیروهایاش از افغانستان را مشروط ساخته است

نویسنده:                      محمد کسرا

در حالی‏که نشست گفتگوهای صلح میان افغانان وارد پنجمین روز خود شده است، وزیر خارجۀ امریکا در صحبت با رسانه ها، خروج کامل نیروهای امریکایی در سال 2021 را مشروط برعملی شدن سه شرط از سوی دولت جمهوری اسلامی افغانستان و گروه طالبان دانسته است.

مایک پمپیو در صحبت با  ((Breitbart News تصریح کرده است که روند گفتگوهای صلح در مسیر درستی در حرکت است و ادامۀ این روند خروج کامل نیروهای امریکایی از افغانستان در بهار سال 2021 را ممکن می سازد، اما این امر مستلزم اجرای سه شرط از سوی دولت کابل و گروه طالبان است.

وزیر خارجۀ امریکا شرایط را چنین تصریح کرده است:

  1. اینکه به گروه های تروریسی به ویژه القاعده نباید در خاک افغانستان اجازه حضور و فعالیت های تروریسی داده شود و در این راستا دولت جمهوری اسلامی افغانستان و گروه طالبان مسؤولیت دارند.
  2. اینکه امریکا خواهان مشارکت واقعی دو طرف در گفتگوهای صلح میان افغانان است، از این رو به باور وزیر خارجۀ امریکا تنها حضور فزیکی نماینده‌گان مذاکره کننده در مذاکرات صلح کافی نیست، بل دوطرف مکلفیت دارند تا در راستای دستیابی به صلح تلاش های عملی داشته باشند.
  3. او شرط سوم را مسؤولیت پذیری دولت جمهوری اسلامی افغانستان و گروه طالبان دانست تا دو طرف در جلوگیری از هر گونه عمل خراب کارانه که روند صلح را تخریب کند مسؤولانه عمل کنند. او همچنین گفته است که امریکا میزان پایبندی به این شروط را پیگیری و اندازه گیری خواهد کرد.

پمپیو همچنین تصریح کرده است که برخی معیارهای پذیرفته شده برای مبارزه با تروریزم وجود دارند که هراز گاهی به گونۀ واضح اظهار شده و امریکا اقدامات را بررسی نموده و در صورتی که تطابق کافی در این زمینه وجود داشته باشد، رییس جمهور امریکا در رابطه به خروج کامل نیرو ها از افغانستان تصمیم نهایی را اتخاذ می کند.

براساس گفته های وزیر خارجۀ امریکا، رییس جمهور ترامپ در حال حاضر دو هدف را دنبال می کند که هدف نخست خروج عساکر امریکایی از افغانستان و برگشت آن ها به خانه های شان و هدف دوم تأمین امنیت ملی آن کشور است که برای او از سایر اهداف اولویت دارد.

او محور مذاکرات صلح میان افغانان را مسأله تشکیل دولت آیندۀ افغانستان و توافق بر سر تقسیم قدرت عنوان کرده و گفته است که همین دو مورد می تواند چالش اصلی فرا راه روند صلح نیز باشد.

اگر اندکی بر سخنان آقای پمپیو کاوش شود، می توان دو برداشت متفاوتی از آن گرفت، نخست اینکه، ممکن امریکا بنابر بحران مالی و دگرگونی اوضاع سیاسی جهان و به ویژه بحران کرونا، اقتصاد این کشور را نیز تحت تأثیر کم سابقۀ قرار داده است و با اظهارات این چنینی می خواهد جنگ افغانستان را نا تمام بگذارد و دنبال بهانۀ است تا برای خروج کامل نیروهای اش از افغانستان، بستر سازی کند.

در یک نگاه دیگر، می توان استدلال کرد که امریکا دو طرف را با شرایطی در پیوند به صلح روبرو ساخته است که با روحیه آن ها سازگاری چندانی ندارد. به گونۀ مثال، آیا ممکن است طالبانی که سال ها در یک موضع با القاعده در برابر هم پیمانان امریکایی رزمیده اند، برای تحقق شرایط  امتیازگیری در برابر این گروه تروریسی قرار گیرد. حالا ممکن این مسأله در یک برداشت پرگماتیستی توجیه داشته باشد، اما پذیرفتن این دیدگاه با سابقۀ که طالبان دارند، کمی دشوار خواهد بود. پس به باور من امریکا می خواهد با ابراز چنین شرایط و اظهارات حضور نظامی خود در افغانستان را به گونۀ غیر مستقیم تداوم ببخشد، موردی که با خواست گروه طالبان هیچ گونه همخوانی ندارد.

آمریکا در حالی برای خروج نیروها از افغانستان شروط جدیدی را مطرح کرده و تاکید دارد که این مسایل را ارزیابی و اندازه‌گیری می‌کند که تا چه اندازه دو طرف در شرایط مطرح شده از سوی آن ها پایبندی دارند. در حالیکه بسیاری به این باورند که این شروط مبهم است و برخی کارشناسان می‌گویند آمریکا برای تخطی از توافقنامه قطر و جلوگیری از خروج کامل نیروها از افغانستان تلاش می‌کند.