به صدا درآمدن زنگ هشدار برای سازمان ملل پس از جسارت طالبان، هنوز این گروه با القاعده رابطه دارد

 

نوشته: پاول کرک شانک، تم لستر و نک رابرتسون، سی ان ان

برگردان شیرشاه نوابی

 

تلویزیون (CNN)بر بنیاد گزارش شورای امنیت سازمان ملل که روز چهارشنبه منتشر شد مدعیست که، طالبان جسورتر می شوند و این گروه تهدید جدی در حال گسترش برای دولت افغانستان است، بر بنیاد این گزارش طالبان تا هنوز روابط شان با القاعده را قطع نکرده اند و در صورت نیاز میتوانند با زور دوباره به قدرت بر گردند.

 

در حالی که انتظار می رود آخرین نیروهای آمریکایی باقی مانده در ماه های آینده افغانستان را ترک کنند، گزارش تهیه شده از سوی تیم نظارت شورای امنیت سازمان ملل متحد نشان میدهد که تهدیدهای امنیتی در افغانستان هنوز پا برجاساست و این روند تصویر تاریک از چشم انداز امنیتی این کشور ترسیم می کند. از آنجا که تلاش می شود حضور نظامی ایالات متحده در این کشور پایان یابد، وضعیت موجود برای دولت بایدن ناراحت کننده خواهد بود.

 

به عنوان بخشی از توافقنامه ی که سال گذشته میان اداره ی قبلی دونالد ترامپ و طالبان به امضا رسید، “به عنوان یک شرط اساسی طالبان برای ایالات متحده تعهد کرده بودند” که این این گروه اسلامگرا به ارتباطات خود با “گروه ها یا افرادی که امنیت ایالات متحده و متحدانش را تهدید می کنند همکاری نکنند” و امریکا نیز به عقب نشینی نیروهایش از افغانستان آغاز کند.

 

اما تیم نظارت شورای امنیت سازمان ملل متحد می گوید که طالبان همچنان روابط “نزدیک تر” با شبکه تروریستی القاعده – دست یافته و این گروه به دوام “جنگ در همه جبهه ها” ایالات متحده را تهدید کرده است.

 

بر بنیاد این گزارش “هیچ نشانه ای از قطع رابطه” میان طالبان و القاعده دیده نشده است، حتا باورها بر این است که گروه طالبان برای کوتاه مدت نیز تلاش به چنین موردی نکرده اند. باید تذکر داد که از این پیش طالبان بارها ادعاهای شورای امنیت سازمان ملل متحد را نادرست خوانده بودند.

 

تهدید طالبان

خروج نیروهای آمریکایی با افزایش خشونت در افغانستان به همراه بوده و این روند در بالاترین سطح خود در دو دهه ی پسین قرار گرفته است. بر بنیادگزارش سازمان ملل ، سال 2020 خشونت بارترین سال ثبت شده توسط سازمان ملل در افغانستان بوده است. حوادث امنیتی در سه ماه اول سال 2021 بیش از 60 درصد نسبت به زمان مشابه در سال 2020 افزایش یافته است.

 

تیم نظارتی شورای امنیت سازمان ملل متحد می گوید که طالبان “مسؤول اکثر قتل های هدفمند است که به یکی از ویژگیهای خشونت در افغانستان تبدیل شده و به نظر می رسد این رویکرد از بهر تضعیف ظرفیت دولت و و ایجاد وحشت در برابر کارمندان جامعه مدنی در این کشور انجام شده است. در این گزارش همچنان آمده است که بخشی از رهبری طالبان هیچ علاقه ای به روند صلح ندارند، این گزارش می افزاید: “ملا محمد یعقوب عمری و سراج الدین حقانی هر دو معاون رهبر طالبان مخالف روند گفتگوهای صلح هستند و این دو چهره ی اثر گذار طالبان خواهان تداوم راه حل نظامی هستند.”

 

سراج الدین حقانی فرمانده شبکه حقانی است که نیروی نیمه مستقل قدرتمند در ساختار طالبان شناخته می شود. بر بنیاد ادعای شورای امنیت سازمان ملل، ملا یعقوب، پسر ارشد ملا عمر بنیانگذار گروه طالبان است که در ماه مه سال 2020 به عنوان رییس کمیسیون نظامی طالبان منصوب شد.

 

ناظران سازمان ملل متحد در این ارزیابی شان دریافته اند که “اوضاع امنیتی در افغانستان نسبت هر زمان از تاریخ معاصر این کشور همچنان متشنج و چالش برانگیز است” ، در حالی که کشورهای عضو گزارش داده اند که “طالبان برای ادامه حمله های شان برای مدت طولانی تر جسور شده اند و در عین حال این گروه به آزادی های بیشتر برای انجام فعالیت های شان دست یافته اند. این امر به طالبان اجازه داده تا در اطراف مراکز مهم ولایت ها و مراکز ولسوالی نیروهای گسترده ای داشته باشند و آنها را برای انجام حمله های تهاجمی در حال آماده باش نگهدارند.

 

این ناظران می افزایند که به باور بسیاری ها گروه طالبان “در تلاش اند تا عملیات نظامی آینده را سازماندهی کنند ، در حالی که دیگر سطح حضور نیروهای خارجی کاهش یافته و آنان قادر به پاسخگویی در برابر حمله های نیستند.”

 

بر بنیاد گزارش تازه سازمان ملل، کشورهای عضو در این ارزیابی دریافته اند که طالبان “دست کم 50 تا 70 در صد خاک افغانستان را در بیرون از مراکز شهرها به کنترول خود دارند، در حالی که 57 در صد مراکز اداری این مناطق نیز زیر اثر مستقیم آنان قرار دارد “.

 

اسفندیار میر ، تحلیلگر امنیت جنوب آسیا در دانشگاه استنفورد ، می گوید که به نظر می رسد طالبان آماده حمله به دولت افغانستان هستند. میر به سی.ان.ان گفت: “طالبان فشارهای زیادی را در ولایات همجوار کابل – از جمله، در همسایگی این ولایت، یعنی لغمان وارد کرده اند، همچنان نیروهای امنیتی افغانستان در برابر تحرکات طالبان ضعیف مانده اند؛ در جنوب کشور نیز، طالبان آماده هستند تا فشار بیشتری به مراکز شهرها وارد کنند.”

 

در این گزارش همچنان نگاشته شده که، با وجود جنگ بیست ساله ، طالبان هنوز هم “قوی” هستند و قدرت “استخدام و سرباز گیری این گروه همچنانثابت مانده است” – یافته های این ارزیابی نشان میدهد که در حال حاضر طالبان 58 هزار تا 100 هزار جنگجو در سراسر افغانستان دارد؛ اما در برابر آنان نیروهای امنیتی افغانستان مشکلات نسبی خود را دارد.

 

در این گزارش آمده است: “از ماه فبروری 2021 ، قدرت نیروهای افغان تقریبن به 308 هزار نظامی می رسد که این شمار نسبت به شمار پیشین یعنی 358 هزار کاهش چشمگیری دریافته است.”

 

یک پژوهش منتشر شده در اوایل سال جاری از سوی ژورنالCTC Sentinel ، ژورنالی که توسط آكادمی نظامی آمریكا وست پوینت منتشر شده نشان میدهد، که طالبان هنگام خروج آخرین نیروهای آمریكایی از افغانستان “یك برتری نظامی” دارند و احتمالن این گروه توانایی تسخیر بخش های بزرگ از جغرافیای افغانستان را داشته باشند.

 

گزارش سازمان ملل خاطرنشان می سازد که “کمک های هوایی نیروهای ایتلاف پشتیبانی اساسی برای عملیات زمینی بوده است؛ و در وضعیت کنونی دیده شود که نیروهای امنیتی افغانستان بدون این پشتیبانی چگونه عمل می کنند.”

 

تیم نظارت کننده ی شورای امنیت سازمان ملل همچنان خاطر نشان می سازد: “خروج نظامی بین المللی افغانستان در آینده با محدود شدن عملیات هوایی می انجامد و شمار کمتر هواپیماهای بدون سرنشین، سیستم رادار و نظارت با چالش مواجه خواهد شد، افزون بر آن پشتیبانی لوجستیکی و کاربرد از توپخانه کمتر باعت ایجاد اختلال برای نیروهای امنیتی افغان میشود و روند آموزش این نیروها را به چالش می کشد.”

 

در این گزارش همچنان آمده است که در صورت فروپاشی سایر واحد های ارتش و پولیس ملی افغانستان در نقاط گونه گون کشور؛ واحدهای آموزش دیده و مجهز مشمول نیروهای کماندو و نیروهای ویژه با چالش بزرگ رو به رو خواهد شد.

 

منابع درآمدزایی طالبان

بر بنیاد گزارش سازمان ملل متحد، طالبان درآمدزایی کمی ندارند. بر اساس برآوردهای ذکر شده در سال 2020 ، طالبان معادل بیش از 400 میلیون دالر را از استخراج معادن و درآمد مشابه از محصولات خشخاش تریاک به دست آورده اند.

 

یافته های این گزارش همچنان نشان میدهد که “طالبان به طور فزاینده ای همزمان با گسترش كنترول ارضی به اخاذی پول پرداخته اند و این درآمد را از طیف گسترده ای خدمات زیرساخت های عمومی ، از جمله راهسازی ، مخابرات، حمل و نقل زمینی به دست می آورند.”

 

طالبان با به دست آوردن این پول در بخش خرید سلاح های پیشرفته تر سرمایه گذاری کرده اند. تیم نظارتی شورای امنیت سازمان ملل در این گزارش مدعی شده که این گروه با استفاده از هواپیماهای بدون سرنشین، برای حمله بر تأسیسات نظامی از مواد منفجره دست ساز مغناطیسی و بمب های کنترول شده استفاده می کنند که این مسأله نیز خطرناک است.

 

ارتباط با القاعده

رییس جمهور بایدن در ماه اپریل اعلام کرد که نیروهای امریکایی در افغانستان وظیفه ی شان را انجام داده اند. بایدن گفت: “ما برای به دست آوردن عاملان حمله هایی که در 11 سپتامبر فاجعه خلق کردند به افغانستان رفتیم. تلاش های ما سبب شد تا اسامه بن لادن را به عدالت بکشانیم و تهدید گروه های هراس افگن القاعده را در افغانستان کاهش دهیم.”

 

اما گزارش سازمان ملل نشان می دهد که هنوز “بخش قابل توجهی” از رهبری القاعده در منطقه مرزی افغانستان / پاکستان حضور دارند. این گزارش نشان میدهد که، اطلاعات مرتبط به مرگ مشاور ایمنی الظواهری مشاور اصلی اسامه بن لادن تأیید نشده است، و یکی از کشورهای عضو گزارش کرده است که ” احتمالن این مقام القاعده زنده است اما برای راه اندازی جنگ روانی این ادعا صورت گرفته باشد.”

 

هرچند طالبان همانند گذشته حضور جنگجویان خارجی در صفوف خود را رد میکنند؛ اما ناظران سازمان ملل متحد مدعی شده اند که احتمالن 8000 تا 10000 جنگجوی القاعده در کنار طالبان مصروف جنگ هستند که بیشتر آنها از سوی طالبان پشتیبانی می شوند.