جنگ و صلح

جنگی بعد از صلح چه خواهد شد؟

با آنکه لوی جرگه، رای بر رهایی چهارصد زندانی خطرناک طالبان داده اما باید آزادی مشروط در میان باشد!

آزادی مشروط شبیه آزادی بیش از پنج هزار و صد زندانی نباشد؛ باید حکومت، آزادی سخت‌گیرانه تری را روی دست میگرفت؛ که افراد آزاد شده، دیگر به جنگ علیه نیروهای امنیتی کشور بر نگردند.

گزارش های وجود دارد که شماری از افراد گروه طالبان بعد از آزادی دوباره به جنگ بر گشتند که از سوی نیروهای امنیتی کشور با آنکه تعهد نامه آزادی به دست شان بود بازداشت شده است.

آزادی چهارصد زندانی خطرناک طالبان، بر امنیت ملی کشور خطر ساز است و باید در رهایی آنان آزادی مشروط سخت گیرانه تری در میان باشد!

بحث دیگر اینکه تاکنون هیچ چیزی نهایی نیست و تنها زمینه گفتگوها فراهم شده است اینکه آیا طالبان صلح می‌کنند یا خیر؟ بعدن معلوم می‌شود؟!

راه گفتگوها دشوار و سخت است. طالبان با جمهوریتی روبه‌رو است که تفکر و اندیشه های آنان قابل حل در جمهوریت نیست! بحث دیگر مدغم شدن گروه طالبان با جمهوریت است ویا ترکیبی از جمهوریت و امارت در ساختار سیاسی و حکومت داری در میان است!

گفتگوها سخت و نفس‌گیر و زمانبر است، خواست های دو طرف مذاکره کننده، گفتگوها را سخت می‌کند!

هیچ طرفی از خواست های شان کوتاه نمی آیند نه حکومت از خواست جمهوریت و نه طالبان از خواست امارت!

اما آیا در فرجام این گفتگوها صلح تحقق خواهند یافت!

همان گونه که گفته شد گفتگوها سخت و نفس‌گیر است ویا هیچ طرفی از خواست های شان کوتاه نمی آیند امارتی که با مشت کوبنده‌یی مردم روبرو است و نمی خواهند دستاورد های هژده سال گذشته به معامله گرفته شود!

اما حکومت چه باید کرد؟

حکومت با یک جریان جنگ ستیز روبرو است. سیاست و تفکر طالبان دوام جنگ در برابر نیروهای امنیتی کشور است؛ دوام جنگ گونه‌یی فشار بر حکومت است که از این طریق به خواست های شان برسند!

 

نباید حکومت دل خوشی بر مذاکرات صلح داشته باشد؛ چون رسیدن به صلح در افغانستان گذشتن از هفت خان رستم است و باید چیزی را از دست داد و چیزی را گرفت! در واقع بُرد بُرد در گفتگوهای صلح راه حل است. اگر دو طرف در خواست های شان انعطاف پذیری نداشته باشد؛ بدون شک گفتگوها به هیچ نتیجه‌ی نمی‌رسد!

همزمان با آغاز مذاکرات بین حکومت و طالبان باید نیروهای دفاعی و امنیتی کشور مجهز و در حال آماده باش قرار گیرند؛ چون هیچ چیزی در این زمان اساس قابل پیش‌بینی نیست!

 

فشار جهانی بر حامیان گروه طالبان و فشار درون ملتی بر این گروه؛ شاید مقیاس خواست های طالبان را در جریان گفتگوها کم کند و این گروه جز ختم جنگ و مدغم شدن به دولت افغانستان هیچ راه حلی دیگر نداشته باشد. البته طالبان گزینه‌ی دیگر نیز دارند، به بن‌بست کشیدن گفتگوها و دوام جنگ در برابر نیروهای امنیتی کشور نیز روی دست این گروه خواهند بود!

 

حکومت افغانستان برای مستحکم نگه داشتن پایه های جمهوریت، نیاز بر تدبیر و استراتیژی واضع در قبال صلح و جنگ دارد!

بسیج درون ملتی از بهترین گزینه، برای مستحکم نگه داشتن پایه های جمهوریت میباشد!

اما در فرجام گفتگوها صلحی در میان خواهد بود همان گونه که برداشتن قدم ها برای آغاز مذاکرات سخت بود گفتگوها و به نتیجه رسیدن مذاکرات سخت است!

تاکنون حکومت در برابر گروه طالبان از انعطاف پذیری بیشتری کار گرفته است. در فرجام روز لوی جرگه محمد اشرف غنی رئیس جمهور کشور گفت که در موافقت نامه‌ی که بین طالبان و آمریکا؛ امضا شده است، مشخص نشده که کدام عضوی طالبان از بند حکومت آزاد گردد!

اما اینکه چهار صد زندانی خطرناک طالبان آزاد می‌گردد به امتیاز دادن طالبان و انعطاف پذیری در روند گفتگوها است!

برگشتن دوباره طالبانی آزاد شده به جنگ نشان می دهد که جنگی بعد از صلح مبهم و پیچیده است!

در سال های پسین حکومت افغانستان تلاش کرد آن شمار زندانیان طالبان که در بند حکومت بوده است‌؛ با رویش های مختلف آنان را به یک زندگی بدون خشونت قناعت بدهند! ولی گمان می‌رود که تمامی تلاش ها، بی نتیجه بوده است!

نویسنده: مهرالله مهرداد (روزنامه نگار)